Chồi non không tự nhiên xuất hiện chỉ vì cây được bón thêm nhiều phân. Trên thân và cành đã có sẵn những mắt ngủ, nhưng chúng chỉ bật lên khi cây đủ sức và nhận được tín hiệu sinh trưởng phù hợp. Nếu bộ rễ yếu, tán quá rậm hoặc cây đang phải nuôi nhiều hoa trái, những mắt chồi này có thể tiếp tục nằm im. Vì vậy, kích thích ra chồi non cho cây phải bắt đầu bằng việc giải phóng đúng điểm đang kìm hãm sức bật của cây.

Vì sao kích thích ra chồi non cho cây mãi mà mắt ngủ vẫn nằm im?

Mỗi mắt chồi là một điểm sinh trưởng có khả năng phát triển thành cành hoặc lá mới. Tuy nhiên, cây không cho tất cả mắt chồi hoạt động cùng lúc. Cây sẽ phân bổ nguồn lực theo giai đoạn, điều kiện môi trường và trạng thái của bộ tán.

Ở nhiều loại cây, chồi ngọn phát triển mạnh có thể hạn chế sức bật của những chồi nằm phía dưới. Tán quá dày cũng làm các mắt chồi bên trong nhận ít ánh sáng, độ thông thoáng giảm và khó phát triển thành cành khỏe.

Muốn kích thích ra chồi non cho cây, bà con cần xác định cây đang bị “khóa” ở đâu:

• Khóa ở bộ rễ: Rễ yếu khiến cây không lấy đủ nước và dinh dưỡng để nuôi đợt chồi mới.
• Khóa ở bộ tán: Cành già, cành vượt hoặc tán quá rậm làm ánh sáng phân bố không đều và nguồn lực bị sử dụng chưa hợp lý.
• Khóa ở giai đoạn sinh trưởng: Cây đang tập trung nuôi hoa, trái hoặc vừa trải qua một đợt mất sức nên chưa sẵn sàng tạo thêm chồi.
• Khóa ở điều kiện thời tiết: Nắng nóng, khô hạn, mưa kéo dài hoặc nhiệt độ thay đổi có thể khiến cây tạm thời giảm sinh trưởng.
• Khóa ở dinh dưỡng: Cây thiếu chất cần thiết hoặc được bón mất cân đối đều có thể làm đợt chồi phát triển không như mong muốn.

Không nên thấy cây đứng chồi rồi lập tức tăng phân đạm. Dinh dưỡng thiên về phát triển thân lá có thể làm chồi bật nhanh trong một số điều kiện, nhưng nếu sử dụng chưa cân đối, chồi dễ vươn dài, mô non mềm và sức cây bị kéo theo phần tán mới.

Bà con cũng cần phân biệt giữa “bật chồi” và “nuôi chồi”. Bật chồi là lúc mắt ngủ bắt đầu hoạt động. Nuôi chồi là giai đoạn cây phải cung cấp nước và dinh dưỡng để chồi kéo dài, mở lá rồi chuyển sang trạng thái cứng cáp. Một quy trình chỉ làm chồi xuất hiện nhưng không đủ sức nuôi tiếp sẽ tạo ra đợt chồi yếu, không đồng đều.

Trước khi thúc chồi, có thể kiểm tra nhanh tình trạng cây:

Nếu nhiều điều kiện chưa đạt, sản phẩm kích chồi khó mang lại một đợt sinh trưởng đồng đều.

Kích thích ra chồi non cho cây theo 4 bước để chồi bật khỏe, không bật vội

Một đợt chồi tốt cần được chuẩn bị từ trước, không bắt đầu ở thời điểm chồi vừa nhú. Bà con nên đi theo trình tự từ chỉnh tán, nuôi rễ, bổ sung dinh dưỡng đến giữ chồi.

• Bước 1: Tạo lại không gian cho mắt chồi

Cắt tỉa đúng mục tiêu giúp ánh sáng đi vào tán và phân bổ lại sức sinh trưởng. Bà con nên loại bỏ cành khô, cành yếu, cành mọc sai hướng hoặc phần tán quá rậm tùy đặc điểm của từng loại cây.

Không nên cắt quá mạnh chỉ với mục đích làm cây bật thật nhiều chồi. Nếu lượng lá bị giảm đột ngột, khả năng quang hợp cũng giảm và cây cần thời gian thiết lập lại cân bằng.

Dụng cụ cắt cần sạch, thao tác gọn và hạn chế làm dập cành. Phần cành có biểu hiện bất thường nên được thu gom, tránh để trở thành nguồn ảnh hưởng đến đợt chồi mới.

• Bước 2: Kiểm tra sức rễ trước khi thúc phần ngọn

Chồi mới cần nước và dinh dưỡng liên tục. Nếu rễ đang suy, cây có thể bật chồi nhưng không đủ sức nuôi chồi đến khi lá trưởng thành.

Đất dưới tán cần có độ ẩm vừa phải, thoát nước và không bị nén chặt. Sau mưa lớn, phải ưu tiên thoát nước. Với đất khô, nên cấp ẩm từ từ trước khi đưa phân hoặc chế phẩm vào vùng rễ.

Nguồn hữu cơ đã được xử lý, humic, fulvic, amino acid hoặc một số chế phẩm sinh học có thể được cân nhắc trong quy trình chăm đất, dưỡng rễ và phục hồi cây. Việc lựa chọn cần phù hợp với loại cây và sức cây, không nhất thiết phối hợp tất cả trong một lần.

• Bước 3: Cung cấp dinh dưỡng theo mục tiêu của đợt chồi

Để kích thích ra chồi non cho cây, dinh dưỡng cần được cung cấp cân đối chứ không chỉ tập trung vào một thành phần làm thân lá phát triển nhanh. Cây còn phải duy trì rễ, thân, cành và chuẩn bị cho những giai đoạn tiếp theo.

Cây sau thu hoạch thường cần phục hồi nguồn lực trước. Cây trong giai đoạn kiến thiết có thể ưu tiên phát triển khung tán. Cây đang mang hoa hoặc trái lại cần thận trọng vì một đợt chồi mới có thể cạnh tranh dinh dưỡng với phần cây đang nuôi.

Sản phẩm sử dụng phải có thông tin rõ ràng và dùng đúng hướng dẫn. Không tự tăng lượng hoặc rút ngắn khoảng cách giữa các lần sử dụng chỉ vì chồi chưa xuất hiện nhanh.

• Bước 4: Giữ đợt chồi đi đến lá trưởng thành

Chồi vừa bật rất non và nhạy cảm với thời tiết cũng như các yếu tố gây hại. Đây là lúc bà con cần duy trì nước ổn định, theo dõi vườn thường xuyên và tránh thay đổi chế độ chăm sóc quá đột ngột.

Nếu chồi xuất hiện quá dày, cần lựa chọn và giữ số chồi phù hợp với mục tiêu tạo tán. Nuôi toàn bộ chồi có thể khiến cây phân tán dinh dưỡng, tạo nhiều cành nhỏ và làm bộ tán trở nên rối.

Một đợt chồi đạt yêu cầu không chỉ có số lượng nhiều mà còn cần:

• Chồi phát triển tương đối đồng đều.
• Khoảng lóng phù hợp, không vươn quá dài.
• Lá mở cân đối và chuyển màu ổn định.
• Cành non dần cứng, không mềm yếu kéo dài.
• Bộ rễ và tán vẫn duy trì được sức sau đợt sinh trưởng.

Nếu chồi vừa xuất hiện đã đứng lại hoặc lá non phát triển bất thường, bà con nên kiểm tra lại sức rễ, độ ẩm và mức dinh dưỡng. Tiếp tục thúc thêm chưa chắc giải quyết được vấn đề.

Chọn giải pháp kích thích ra chồi non cho cây sao cho đúng mục tiêu?

Không phải vườn nào cũng cần một đợt chồi giống nhau. Cây giống cần tạo khung tán; cây ăn trái sau thu hoạch cần tái tạo cành mang trái; cây cảnh có thể cần chồi mọc đúng vị trí để giữ dáng. Nếu chỉ đặt mục tiêu “ra càng nhiều chồi càng tốt”, cây dễ phát triển lộn xộn và tiêu hao dinh dưỡng không cần thiết.

Giải pháp phù hợp phải được lựa chọn từ mục tiêu tạo chồi, tuổi cây, tình trạng rễ, mức độ cắt tỉa và giai đoạn mùa vụ. Xác định rõ các yếu tố này giúp bà con biết nên ưu tiên phục hồi cây, dưỡng rễ hay cung cấp dinh dưỡng cho đợt thân lá mới.

Thể Thuận Group cung cấp đa dạng các loại phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và chế phẩm sinh học phục vụ nhiều nhóm cây trồng. Bà con có thể tìm hiểu giải pháp cho từng nhu cầu, từ cải thiện đất, chăm bộ rễ, phục hồi sau thu hoạch đến nuôi đọt và bảo vệ chồi non.

Thương hiệu & phân phối

Hệ thống phân phối sản phẩm

Hình ảnh thương hiệu và hoạt động phân phối thực tế tại thị trường

Thương hiệu & phân phối

Hệ thống phân phối

Hình ảnh thương hiệu và hoạt động thực tế tại thị trường

BRAND
DISTRIBUTION
NETWORK

Nếu chưa biết cây đã sẵn sàng bật chồi hay chưa, bà con có thể liên hệ Thể Thuận và chia sẻ loại cây, tuổi cây, tình trạng bộ tán, thời điểm cắt tỉa, sức rễ cùng mục tiêu của đợt chồi. Với cây ăn trái, thông tin về giai đoạn trước hoặc sau thu hoạch cũng rất quan trọng.

Từ tình trạng thực tế, Thể Thuận sẽ hỗ trợ bà con tham khảo nhóm sản phẩm và cách sắp xếp quy trình kích thích ra chồi non cho cây phù hợp hơn. Hướng tư vấn này giúp hạn chế việc thúc chồi lúc rễ còn yếu, dùng nhiều sản phẩm có mục tiêu trùng nhau hoặc nuôi một lượng chồi vượt quá sức cây.

Chồi non là điểm khởi đầu của bộ tán mới, nhưng chất lượng của chồi được quyết định từ sức khỏe toàn cây. Chỉ khi bộ rễ khỏe, tán được sắp xếp hợp lý và dinh dưỡng cung cấp đúng giai đoạn, việc kích thích ra chồi non cho cây mới tạo ra những cành lá khỏe, đồng đều và phù hợp với mục tiêu chăm sóc lâu dài.