Vụ mùa kết thúc không có nghĩa cây đã bước sang một chu kỳ hoàn toàn mới. Phần quả được lấy đi nhưng bộ rễ, thân, cành và lá vẫn mang dấu vết của cả giai đoạn dài huy động dinh dưỡng cho năng suất. Nếu vội thúc chồi ngay lúc sức cây chưa ổn định, đọt mới có thể ra nhanh nhưng yếu, không đều và khó trở thành bộ cành tốt. Kích thích đâm chồi sau thu hoạch cần bắt đầu bằng phục hồi, sau đó mới chuyển sang tái tạo tán.

Kích thích đâm chồi sau thu hoạch vì sao phải phục hồi cây trước?

Trong thời kỳ nuôi hoa và quả, cây phải phân bổ nhiều nước, khoáng chất cùng nguồn chất hữu cơ do lá tạo ra. Đến cuối vụ, một số vườn có thể xuất hiện tình trạng lá già, cành yếu, rễ hoạt động chậm hoặc đất mất cân đối sau nhiều lần bón phân và tưới nước.

Mức độ suy giảm không giống nhau ở mọi cây. Cây mang năng suất cao, gặp thời tiết bất lợi hoặc bị sâu bệnh trong vụ thường cần nhiều thời gian ổn định hơn. Ngược lại, cây còn khỏe, tán lá tương đối tốt và rễ vẫn hoạt động có thể chuyển sang giai đoạn tái tạo sớm hơn.

Bởi vậy, không nên lựa chọn thời điểm kích thích đâm chồi sau thu hoạch chỉ dựa vào số ngày kể từ lúc hái quả. Bà con cần nhìn vào phản ứng thực tế của cây.

Có thể chia vườn thành ba trạng thái để dễ theo dõi:

Bảng trên mang tính định hướng quan sát. Cùng một biểu hiện vàng lá nhưng có thể liên quan đến bộ rễ, độ ẩm, dinh dưỡng hoặc sinh vật gây hại. Bà con cần kiểm tra tổng thể trước khi xử lý.

• Bộ rễ quyết định khả năng nuôi đợt chồi mới

Chồi non cần nguồn nước và dinh dưỡng liên tục để mở lá, kéo dài cành rồi hoàn thiện mô. Nếu rễ tơ ít hoặc vùng đất quanh rễ bị bí, cây khó duy trì nguồn cung này.

Cây vẫn có thể bật chồi nhờ phần dinh dưỡng dự trữ, nhưng chồi thường phát triển ngắn, không đồng đều hoặc nhanh dừng lại. Đây là lý do phục hồi bộ rễ phải đi trước hoặc song song với quá trình nuôi chồi.

• Lá cũ là nguồn lực phục hồi quan trọng

Những lá còn khỏe tiếp tục quang hợp và tạo chất hữu cơ nuôi cây. Vì vậy, việc cắt tỉa không nên thực hiện theo hướng loại bỏ quá nhiều lá cùng lúc. Mục tiêu là bỏ cành sâu bệnh, cành khô, cành yếu hoặc phần tán không cần thiết nhưng vẫn giữ đủ diện tích lá để cây phục hồi.

Cách tạo tán phải dựa trên đặc điểm mang quả của từng cây. Cắt sai vị trí có thể làm mất cành hữu ích hoặc khiến cây phải tiêu tốn nhiều nguồn lực để tái tạo.

Kích thích đâm chồi sau thu hoạch theo ba chặng chăm sóc

Một đợt chồi khỏe không được tạo ra từ một lần bón hoặc phun. Đó là kết quả của cả chuỗi công việc nối tiếp nhau, từ thu dọn vườn đến phục hồi rễ và nuôi đọt. Bỏ qua một chặng có thể khiến các bước phía sau kém hiệu quả.

• Chặng 1: Thu dọn và kiểm tra lại khu vườn

Quả sót, cành khô và bộ phận có dấu hiệu sâu bệnh nên được thu gom, xử lý phù hợp. Việc này giúp vườn thông thoáng và tạo điều kiện để bà con quan sát rõ tình trạng từng cây.

Dụng cụ cắt tỉa cần được vệ sinh và sử dụng đúng kỹ thuật. Vết cắt nên gọn, tránh làm dập hoặc xước lan sang phần mô khỏe. Với cành lớn hoặc cây có yêu cầu kỹ thuật riêng, bà con cần áp dụng biện pháp chăm sóc vết cắt phù hợp.

Đây cũng là lúc kiểm tra đất quanh vùng rễ. Nếu mặt đất đóng váng, đọng nước hoặc có dấu hiệu nén chặt, cần xử lý phần nền trước khi bổ sung dinh dưỡng.

• Chặng 2: Khôi phục sức rễ và cân bằng dinh dưỡng

Đất cần có độ ẩm phù hợp để rễ hoạt động nhưng không bị úng kéo dài. Nguồn hữu cơ được xử lý đúng có thể hỗ trợ cải thiện tính chất đất, tạo điều kiện cho rễ mới phát triển. Tuy nhiên, lượng sử dụng phải căn cứ vào loại đất và tình trạng vườn.

Dinh dưỡng ở giai đoạn phục hồi nên được cung cấp cân đối. Bà con không nên dùng quá nhiều đạm với mong muốn cây bật chồi thật nhanh. Đạm có vai trò đối với thân lá, nhưng sử dụng thiên lệch dễ làm chồi vươn mềm, lá non mỏng và cành khó hoàn thiện.

Nếu cây vừa chịu tổn thương rễ hoặc đang có dấu hiệu hấp thu kém, việc chia nhỏ lượng bổ sung thường hợp lý hơn dồn nhiều trong một lần. Mọi sản phẩm vẫn phải được sử dụng theo hướng dẫn trên nhãn.

• Chặng 3: Nuôi chồi đến khi hình thành cành khỏe

Chồi vừa xuất hiện mới chỉ là điểm bắt đầu. Bà con cần tiếp tục theo dõi độ đồng đều, màu sắc, chiều dài đốt và khả năng mở lá. Chồi khỏe thường phát triển cân đối, lá mở dần và không kéo dài mềm yếu.

Nếu cây bật quá nhiều chồi, có thể cần điều chỉnh theo mục tiêu tạo tán và sức nuôi của cây. Giữ toàn bộ chồi khiến dinh dưỡng bị phân tán, tán trở nên rậm và các cành hữu ích không phát triển đúng mức.

Việc lựa chọn chồi cần căn cứ vào hướng cành, vị trí trong tán và đặc điểm sinh trưởng của từng loại cây. Không có một số lượng chồi cố định phù hợp cho mọi vườn.

Trong suốt ba chặng, bà con nên chú ý một số tín hiệu cần dừng việc thúc chồi để kiểm tra:

• Đọt non vừa xuất hiện đã đứng lại.
• Lá mới nhỏ, biến dạng hoặc màu sắc bất thường.
• Chồi dài nhanh nhưng thân mềm, khoảng cách đốt lớn.
• Cây héo dù đất vẫn còn ẩm.
• Lá cũ vàng hoặc rụng nhanh trong lúc chồi mới phát triển.
• Các cây trong cùng vườn bật chồi quá chênh lệch.

Những dấu hiệu này cho thấy cây có thể đang gặp trở ngại ở rễ, dinh dưỡng, ánh sáng, nước hoặc sâu bệnh. Tiếp tục bổ sung sản phẩm mà không tìm nguyên nhân dễ làm chi phí tăng nhưng chất lượng đợt chồi không cải thiện.

Kích thích đâm chồi sau thu hoạch cùng Thể Thuận theo đúng sức cây

Giai đoạn sau thu hoạch thường phát sinh nhiều công việc cùng lúc: vệ sinh vườn, cắt tỉa, chăm đất, phục hồi rễ, quản lý sâu bệnh và chuẩn bị cho bộ tán mới. Nếu tách rời từng việc, bà con dễ rơi vào tình trạng dùng sản phẩm nuôi chồi trong khi cây vẫn chưa giải quyết xong nguyên nhân suy yếu.

Thể Thuận Group cung cấp đa dạng các dòng phân bón, chế phẩm sinh học và thuốc bảo vệ thực vật phục vụ nhiều giai đoạn canh tác. Với nhu cầu kích thích đâm chồi sau thu hoạch, bà con có thể liên hệ Thể Thuận để được tư vấn dựa trên loại cây, năng suất vụ vừa qua, tình trạng tán lá, bộ rễ và điều kiện đất của vườn.

Thương hiệu & phân phối

Hệ thống phân phối sản phẩm

Hình ảnh thương hiệu và hoạt động phân phối thực tế tại thị trường

Thương hiệu & phân phối

Hệ thống phân phối

Hình ảnh thương hiệu và hoạt động thực tế tại thị trường

BRAND
DISTRIBUTION
NETWORK

Việc tư vấn theo sức cây giúp xác định nên phục hồi trước hay có thể chuyển sang nuôi chồi. Cây còn khỏe sẽ có hướng chăm sóc khác cây suy sau một vụ mang nhiều quả. Vườn bị ngập, hạn hoặc sâu bệnh cũng cần một quy trình riêng, không nên áp dụng máy móc theo vườn khác.

Bà con có thể cung cấp hình ảnh toàn cây, lá, cành và vùng đất quanh gốc, đồng thời chia sẻ các công việc đã thực hiện sau khi thu hoạch. Từ những thông tin này, Thể Thuận sẽ hỗ trợ định hướng nhóm giải pháp phù hợp, hạn chế kết hợp dàn trải hoặc sử dụng sản phẩm không đúng thời điểm.

Giá trị của một đợt chồi không nằm ở việc chồi xuất hiện sớm hơn vài ngày. Điều đáng quan tâm là chồi có phát triển thành cành khỏe, phân bố hợp lý và góp phần tạo nên bộ tán phục vụ mùa vụ tiếp theo hay không.

Tóm lại, kích thích đâm chồi sau thu hoạch cần đi theo trình tự: đánh giá sức cây, phục hồi đất và rễ, điều chỉnh tán rồi mới nuôi chồi. Thực hiện đúng trình tự giúp cây tái tạo bộ cành chủ động hơn, hạn chế chồi yếu và tránh tiêu tốn dinh dưỡng không cần thiết. Nếu chưa xác định được thời điểm phù hợp, bà con có thể liên hệ Thể Thuận Group để được tư vấn theo tình trạng thực tế của vườn.